|
Gebouwenbeheer
Een ‘automatisch’ cultureel centrum voor Wielsbeke
version française
Een onbemand draaiend cultureel ontmoetingscentrum. Voor veel gemeenten
een utopie, maar niet voor Wielsbeke. Als eerste in België opende zij
onlangs een cultureel centrum dat werkt met het nieuwe Europees
gepatenteerde gebouwbeheersysteem van Syx Automations. En dat is nog maar
het begin. Of: hoe het standaard PLC-materiaal van een specialist in
machinebouw onverwachte markten opent.
Als de lokale voetbalclub of de muziekvereniging wil
oefenen dan hoeft er in Wielsbeke geen huismeester meer op weg om
kleedkamers of zalen te openen, te verwarmen en het licht aan te doen.
Leden van de voetbalclub of muziekvereniging kunnen zichzelf met een niet
overdraagbare badge met een unieke code voor een bepaalde tijd toegang
verschaffen tot de ruimtes die speciaal voor hun activiteit zijn
gereserveerd. Blijkt de activiteit afgelast te zijn, dan gaan de deuren
niet open. “Behalve dat er aanzienlijk minder mensen nodig zijn om alle
lokale activiteiten doorgang te kunnen laten vinden, wordt er ook
aanmerkelijk minder energie verbruikt. Naar schatting kan met dit nieuwe
gebouwbeheerssysteem op jaarbasis zo’n 25 tot 30% worden bespaard op
energiekosten”, aldus Yves Nechelput, Sales Manager van B&R Industriële
Automatisering. Dit bedrijf heeft alle besturingstechnologie geleverd die
ten grondslag ligt aan het gebouwenbeheerssyteem van Syx Automations.
Faciliteiten
De vrijetijdsinfrastructuur van de gemeente Wielsbeke is voor de circa
9000 inwoners van deze gemeente ruim bemeten. Zo hebben ze de beschikking
over maar liefst 3 sporthallen, een openlucht en een overdekt zwembad, een
jeugdverblijfcentrum, een sport-openluchtcentrum (voetbal, tennis en
baseball) en een onlangs geopend cultureel ontmoetingscentrum. Verder
wordt er in 2007 nog een fuifruimte voor de jeugd bijgebouwd. Hoewel nu
alleen nog maar het cultureel centrum en het sport-openluchtcentrum werken
met het nieuwe gebouwbeheerssysteem, is het de bedoeling dat binnen nu en
4 jaar alle hierboven genoemde gebouwen/ruimtes op dit nieuwe systeem zijn
aangesloten en dus nagenoeg onbemand kunnen draaien.
Ontmoetingscentrum
De zalen in het cultureel ontmoetingscentrum van Wielsbeke worden verhuurd
aan het verenigingsleven in Wielsbeke voor theateruitvoeringen, muziek- en
taallessen. Op bepaalde delen van de dag is het een gaan en komen van
verenigingsleden en bezoekers en op andere dagdelen liggen de faciliteiten
er verlaten bij. “Behalve dat het lastig is om op dit soort wisselende
tijden steeds maar weer een conciërge te moeten oproepen, is het ook nog
eens een kostbare zaak. Het streven bij de bouw van het onlangs geopende
nieuwe culturele ontmoetingscentrum was dan ook dat het gebouw moest
kunnen draaien met zo min mogelijk personeel. Ons op B&R-technologie
gebaseerde gebouwbeheerssysteem kon hierbij uitkomst bieden. Met dit
systeem is het namelijk mogelijk om de verschillende faciliteiten bijna
volledig autonoom te laten werken”, zo vertelt Dirk Syx, Directeur van Syx
Automations.
Functionaliteiten
Afhankelijk van de functie van het gebouw neemt dit gebouwbeheerssysteem
verschillende functies over. Zo wordt bij het cultureel ontmoetingscentrum
de toegangscontrole, de verlichting, de verwarming en de ventilatie via
dit systeem geregeld. Bij het sport-openluchtcentrum wordt behalve deze
zaken, ook het douchewater via dit systeem tijdig opgewarmd, de
vochtigheidsgraad in de kleedkamers bewaakt en legionella in het
douchewater voorkomen. In het kader van de laatstgenoemde functionaliteit
spoelt het systeem volautomatisch elke 7 dagen minstens 5 minuten lang
water van 70º C door alle sanitaire leidingen. Het hiervoor opwarmen van
de ketel geschiedt volledig automatisch. Ook de lichtintensiteit, de
gewenste kleurtemperatuur en de benodigde data voor de verwarming zijn van
te voren per gebruiker en soort activiteit ingesteld. Komt de voetbalclub
in de winter trainen dan moet onder meer de buitenverlichting op de banen
aangaan en in de zomermaanden is dit niet nodig. Verder moeten de
kleedkamers en de kantine toegankelijk zijn, alsmede verwarmd/gekoeld of
verlicht. Ivan Soetaert, Directeur van vzw Hernieuwenburg in de gemeente
Wielsbeke: “Per situatie hebben we dus, voorafgaand aan de ingebruikname
van het systeem, daarom alle relevante parameters ingegeven in het
systeem. Zodra de voetbalclub of de fanfare nu voor bepaalde tijd een
ruimte reserveert bij onze boekingsafdeling dan weet het systeem precies
welke functionaliteiten er in werking gesteld moeten worden. En natuurlijk
komt het in het begin nog wel voor dat een vereniging de ruimte te warm of
te koud vindt. In zo’n geval kan de zaaltoezichter in de technische ruimte
de temperatuur voor dat tijdstip iets bijregelen via het Power Panel 220
van B&R Industriële Automatisering. Toegang tot deze technische ruimte kan
alleen worden verkregen met behulp van de badge met unieke code. Verder
kan ook de systeembeheerder, indien gewenst van huis uit, de
referentietemperatuur tijdelijk of permanent aanpassen”.
Reserveringssysteem
Het reserveringssysteem is een onder Windows draaiende dot.net-applicatie
waarop het in eigen beheer ontwikkelde softwarepakket ReCreateX van Syx
Automations draait. Syx: “Uit het oogpunt van gebruiksvriendelijkheid,
zekerheid en stabiliteit hebben we ervoor gekozen om de database die
schuil gaat achter dit gebouwbeheerssysteem te laten draaien op een
SQL-server. Steeds als we weer een nieuw gebouw van de gemeente Wielsbeke
aankoppelen wordt er daarom weer een nieuwe SQL-server bijgeplaatst. De
SQL-servers van de verschillende locaties wisselen onderling voortdurend
data met elkaar uit. Mocht om welke reden dan ook de verbinding tussen het
centraal opgestelde reserveringssysteem en een bepaald gebouw tijdelijk
uitvallen, dan heeft het Power Panel op die specifieke locatie altijd nog
de laatste 1000 reserveringen/activiteiten in zijn geheugen staan. Ondanks
een stroom- of computerstoring kan het gebouw dus volledig autonoom
doordraaien”.
Besturingstechniek
Behalve een SQL-server heeft elk gebouw dat op dit systeem is, of in de
toekomst wordt, aangesloten ook de beschikking over een of meerdere Power
Panels 220 of een X20 CPU van B&R Industriële Automatisering. Vanuit het
reserveringssysteem wordt alle benodigde informatie via een VPN-verbinding
doorgestuurd naar een centraal opgesteld Power Panel in het betreffende
gebouw. Yves Nechelput, Salesmanager bij B&R België: “Vanuit een Power
Panel, waarin alle intelligentie van het systeem is ondergebracht, sturen
we vervolgens diverse X20 I/O-modules aan. Momenteel zijn op de
voetbalvelden en het cultureel ontmoetingscentrum in Wielsbeke ruim 165
X20 I/O-modules aangebracht, verdeeld over 6 X20 Powerlink-stations,. De
X20 I/O-modules, allen uitgerust met Powerlink controllers, functioneren
als een interface tussen enerzijds het Power Panel en anderzijds de
elektrisch aan te sturen installaties voor verwarming, verlichting en
toegangscontrole in de gebouwen”. Onafhankelijk van de toepassing kan zo’n
X20 I/O-module systeem via een X2X-link tot 253 modules worden uitgebreid.
Via een Ethernet TCP/IP-verbinding, zijn afhankelijk van de grootte van
een gebouw, naar keuze een of meerdere systemen voor
visualisatiedoeleinden aan te koppelen. Zo beschikt het Cultureel
ontmoetingscentrum momenteel al over drie schermen. Vanaf elk scherm kan
met het juiste password het systeem op alle niveaus worden bediend. Dit
heeft met name voordelen voor de technicus bijvoorbeeld die de theaterzaal
bediend tijdens een voorstelling. Zodra hij ziet dat tijdens een
theatervoorstelling het licht meer of minder gedimd moet worden dan kan
hij direct vanaf zijn werkplek de instellingen van het systeem aanpassen
aan hetgeen gewenst is.
Behalve dat met dit systeem op afstand onder andere de toegangscontrole,
de verwarming, de ventilatie en de verlichting kan worden geregeld van
gebouwen, is het ook mogelijk om het onderhoud en beheer van het systeem
op afstand uit te voeren. Dit kan namelijk met een normale PC via een
VPN-verbinding. “Interessant te weten is dat het hele systeem is opgebouwd
uit standaard PLC-materiaal. Gewerkt wordt dus met bewezen technologie,
zonder kinderziektes. Een systeem waarop de mens eenvoudigweg kan
vertrouwen en dat terwijl wordt bespaard op personeels- en energiekosten”,
aldus Soetaert.
Henriëtte van Norel Gestion des bâtiments
Un centre culturel
‘automatique’ à Wielsbeke Un centre culturel ‘sans personnel’. Une utopie pour bon nombre de
communes mais pas pour Wielsbeke. De fait, Wielsbeke est la première
commune en Belgique à avoir récemment ouvert un centre culturel qui
exploite le nouveau système de gestion des bâtiments breveté de Syx
Automations. Et ce n’est qu’un début. Voyez comment le matériel PLC
standard d’un spécialiste en construction de machines ouvre des marchés
inespérés. Lorsque le club de foot local ou l’association musicale souhaite
s’entraîner, Wiels-beke n’a plus besoin de concierge pour ouvrir les
vestiaires ou les salles, les chauffer et allumer la lumière. Les membres
du club de foot ou de l’association musicale peuvent accéder pendant un
certain temps aux espaces réservés à leur activité grâce à un badge
personnel doté d’un code unique. Si l’activité est annulée, les portes ne
s’ouvrent pas. «Il nous faut non seulement nettement moins de personnes
pour assurer le déroulement de toutes les activités locales mais nous
consommons aussi beaucoup moins d’énergie. Selon les estimations, ce
nouveau système de gestion des bâtiments devrait générer une économie de
quelque 25 à 30 % par an sur les frais énergétiques» remarque Yves
Nechelput, Sales Manager de B&R Industriële Automatisering, la société qui
a fourni toute la technologie de commande à la base du système de gestion
des bâtiments de Syx Automations.
Facilités
L’infrastructure de loisirs de la commune de Wielsbeke est amplement
suffisante pour les quelque 9000 habitants de la commune. Ceux-ci
disposent de pas moins de 3 halls de sport, d’une piscine en plein air et
d’une piscine couverte, d’un centre de séjour pour jeunes, d’un complexe
sportif en plein air (football, tennis et baseball) et d’un récent centre
de rencontre culturel. Un espace de fêtes pour les jeunes viendra
compléter l’ensemble cette année. Aujourd’hui, seuls le centre culturel et
le complexe sportif en plein air profitent du nouveau système de gestion
des bâtiments. Cependant, d’ici quatre ans, tous les bâtiments/espaces
précités seront normalement raccordés au nouveau système et fonctionneront
donc sans personnel.
Centre culturel
Les salles du centre culturel de Wielsbeke sont louées à la vie
associative de Wielsbeke pour des représentations de théâtre, des cours de
musique et des cours de langue. A certaines périodes de la journée, les
membres de l’association et les visiteurs ne cessent d’entrer et sortir et
à d’autres moments, les facilités ne sont pas utilisées. «Naturellement,
toutes ces variations dans la fréquentation posent systématiquement un
problème car cela nécessite la présence d’un concierge, ce qui coûte
naturellement cher. Lors de la construction du nouveau centre culturel
récemment ouvert, la commune s’est fixée comme objectif que le bâtiment
puisse fonctionner avec un minimum de personnel. Notre système de gestion
des bâtiments basé sur la technologie de B&R offrait une solution à ce
niveau. Ce système permet en effet de faire fonctionner les différentes
facilités de manière quasi autonome» explique Dirk Syx, directeur de Syx
Automations.
Fonctionnalités
Selon l’occupation du bâtiment, ce système de gestion des bâtiments assure
différentes fonctions. Le contrôle d’accès, l’éclairage, le chauffage et
la ventilation du centre culturel sont ainsi gérés via ce système. Dans le
centre sportif en plein air, l’eau des douches est également chauffée à
temps, le degré d’humidité des vestiaires est surveillé et la
contamination de l’eau des douches par la légionellose est évitée. Pour
assurer cette dernière fonctionnalité, le système fait automatiquement
passer de l’eau à 70° C par les conduites sanitaires, tous les 7 jours
durant 5 minutes. Le fonctionnement de la chaudière à cet effet est
entièrement automatisé. L’intensité lumineuse, la température de couleur
souhaitée et les données nécessaires pour le chauffage ont été paramétrées
à l’avance en fonction de l’utilisateur et du type d’activité. Si le club
de foot vient s’entraîner en hiver, l’éclairage extérieur sur les chemins
doit s’allumer, ce qui n’est pas nécessaire en été. Par ailleurs, les
vestiaires et la cantine doivent être accessibles et réchauffés/climatisés
ou éclairés. «Nous avons donc, avant la mise en service de cette solution,
introduit dans le système tous les paramètres pertinents par situation.
Dès que le club de football ou la fanfare réserve à notre département de
réservation un espace pour une certaine période, le système sait
exactement quelles fonctionnalités mettre en service. Il arrive
naturellement parfois au début qu’une association trouve l’espace trop
chaud ou trop froid. Dans ce cas, le surveillant de la salle peut ajuster
la température dans la salle technique via le Power Panel 220 de B&R
Industriële Automatisering. L’accès à cet espace technique n’est autorisé
qu’aux personnes disposant du badge à code unique. Le gestionnaire du
système peut aussi, s’il le souhaite, adapter temporairement ou
définitivement la température de référence à partir de chez lui» explique
Ivan Soetaert, directeur de l’a.s.b.l. Hernieuwenburg de la commune de
Wielsbeke.
Système de réservation
Le système de réservation est une application dot.net sous Windows sur
laquelle tourne le progiciel ReCreateX développé en interne par Syx
Automations. «Dans un but de convivialité, de sécurité et de stabilité,
nous avons choisi de faire tourner la base de données qui se cache
derrière le système de gestion des bâtiments sur un serveur SQL. A chaque
fois que nous rajoutons un nouveau bâtiment de la commune de Wielsbeke,
nous rajoutons un nouveau serveur SQL. Les différents serveurs SQL
s’échangent continuellement des données. Si pour une raison ou une autre,
la liaison entre le système de réservation central et un bâtiment venait à
être coupée, le Power Panel de cet endroit spécifique garde toujours en
mémoire les 1000 dernières réservations/activités. Le bâtiment peut donc
continuer à fonctionner de façon totalement autonome en cas de coupure de
courant ou de l’ordinateur.»
Technique de commande
Outre un serveur SQL, chaque bâtiment qui se trouve sur ce système ou qui
y sera raccordé à l’avenir, dispose d’un ou de plusieurs Power Panels 220
ou d’une CPU X20 de B&R Industriële Automatisering. Toutes les
informations nécessaires sont envoyées, via une connexion VPN, du système
de réservation à un Power Panel placé centralement dans le bâtiment en
question. «Nous pilotons ensuite divers modules d’E/S X20 à partir d’un
Power Panel, qui héberge toute l’intelligence du système. Aujourd’hui,
nous comptons plus de 165 modules d’E/S X20 sur les terrains de foot et au
centre culturel de Wielsbeke, répartis sur 6 stations Powerlink X20. Les
modules d’E/S X20, tous équipés de contrôleurs Powerlink, fonctionnent
comme une interface entre, d’une part, le Power Panel et, d’autre part,
les installations pilotables électriquement pour le chauffage, l’éclairage
et le contrôle d’accès aux bâtiments» explique Yves Nechelput, Sales
manager chez B&R Belgique. Indépendamment de l’application, un tel système
de modules d’E/S X20 peut être étendu à 253 modules via une liaison X2X.
En fonction de la taille du bâtiment, il est également possible de
raccorder, via une connexion Ethernet TCP/IP, un ou plusieurs systèmes à
des fins de visualisation. Aujourd’hui, le centre culturel dispose déjà de
trois écrans. Moyennant le bon mot de passe, le système peut être commandé
à tous les niveaux à partir de chaque écran. Cela présente des avantages
pour le technicien qui s’occupe par exemple de la salle de théâtre avant
une représentation. Dès qu’il voit qu’il faut varier l’intensité lumineuse
lors d’une représentation de théâtre, il peut adapter directement les
réglages du système à partir de son poste de travail pour obtenir l’effet
désiré.
Outre le réglage à distance du contrôle d’accès, du chauffage, de la
ventilation et de l’éclairage des bâtiments, ce système permet aussi sa
maintenance et sa gestion à distance. Cela peut se faire sur un PC
classique via une connexion VPN. «Il est intéressant de savoir que
l’ensemble du système est composé de matériel PLC standard. On utilise
donc une technologie éprouvée qui a déjà fait ses maladies d’enfance. Un
système tout simplement fiable qui permet, de surcroît, de réduire les
frais de personnel et d’énergie» conclut Ivan Soetaert.
Henriëtte van Norel
|
