|
Arbeidsongevallen bij lassers
49 procent houdt verband met de ogen
version française
Een tijdje geleden werd in Frankrijk een onderzoek uitgevoerd bij lassers,
waaruit bleek dat er zich in deze beroepsbranche veel meer oogongevallen
voordoen dan bij andere werknemers. Gezien de taken die lassers moeten
uitvoeren, een misschien voor de hand liggende conclusie. Echter, het onderzoek
wees ook uit dat, op lange termijn, gekwalificeerde lassers die goed medisch
worden opgevolgd, minder ongevallen en minder gevolgen dragen.
Alhoewel ongeveer de helft van de arbeidsongevallen die zich voordoen bij
lassers vrij onbeduidend zijn – zoals geraakt worden bij het booglassen,
stofdeeltjes die in de ogen geraken, enz. – is de vraag of deze ongelukken
gevolgen hebben op lange termijn. Immers het gezichtsvermogen speelt een
cruciale rol bij lassers, want tijdens laswerken is een permanente visuele
controle vereist.
Het onderzoek
Het onderzoek dat in Frankrijk werd uitgevoerd omvatte 850 beroepslassers en
281 helpers die werkzaam waren in 13 verschillende bedrijven. Daarnaast werden
ook zowel arbeidsgeneesheren als oogspecialisten in het onderzoek betrokken. Aan
de deelnemers werd gevraagd een driedelig enquêteformulier in te vullen. In het
eerste deel, dat meer betrekking had op het uitgeoefende beroep van lasser,
werden de gebruikte procédés, de blootstelling en de meer bezwarende factoren
behandeld. In het tweede algemeen medisch deel kwamen de antecedenten aan bod
die vooral betrekking hadden op de ogen, terwijl het derde deel voornamelijk aan
medische tests zoals, Visiotest en Egovision gewijd was. Het invullen van de
enquêteformulieren gebeurde voornamelijk onder toezicht van de medische
diensten.
Alhoewel het onderzoek zich voornamelijk richtte tot beroepslassers, die vooral
werkzaam zijn in grote(re) bedrijven, kwamen ook de kleine en middelgrote
ondernemingen aan bod. In totaal werden 1.100 formulieren behandeld en
geanalyseerd met daarop telkens 160 verschillende items. De deelnemende lassers
kan men onderverdelen in 70 procent opgeleide lassers die minimum 75 procent van
hun werktijd bezig zijn met lassen en die gemiddeld 16 jaar ervaring hebben,
daarnaast kwamen 18 procent deeltijdse lassers aan bod die 50 à 75 procent van
hun werktijd met lassen bezig zijn en tenslotte 12 procent occasionelen die
minder dan 50 procent van hun werktijd met lassen bezig zijn.
Omdat ogen belangrijk zijn
Uit het onderzoek kwamen een paar opmerkelijk resultaten naar voor die, in
theorie, weinig of geen rechtstreeks verband houden met het eigenlijke laswerk.
Zo bleek bijvoorbeeld dat, met 14,8 procent bij de beroepslassers tegenover 13,5
procent bij de helpers, de vermindering van de gezichtscherpte bij ‘nabijzicht’
veeleer te wijten is aan de leeftijd dan aan het laswerk. Wel werd vastgesteld
dat 49 procent van de arbeidsongevallen bij lassers (die in het algemeen niet
ernstig zijn) verband houden met ogen, waardoor zij gemiddeld tweemaal per jaar
op doktersvisite moeten gaan. Er werd ook vastgesteld dat de gemiddelde
recuperatietijd na verblinding bij lassers, met een gemiddelde tijd van 30
seconden, ongeveer 50 procent hoger ligt dan bij hun helpers die gemiddeld 20
seconden recuperatietijd nodig hebben. Toch zou deze langere recuperatietijd
niet wijzen op een rechtstreeks oorzakelijk verband, maar eerder een teken zijn
van een gebrekkige visuele functie. Indien dergelijk feit zich voordoet doet 15
procent van de lassers en helpers aan zelfmedicatie door middel van het spoelen
van de ogen met oogwater. De ondervraagde medici wijzen er echter op dat,
alhoewel dit bewijst dat lassers wel degelijk begaan zijn met hun ogen, deze
zelfmedicatie niet altijd ongevaarlijk is. Volgens hen zou het niet de eerste
maal zijn dat lassers gebruik maken van vervallen producten of dat ze zich niet
bewust zijn van een ernstigere kwetsuur, die wel een oorzakelijk verband heeft
of kan hebben met hun werk. Lassers hebben tenslotte tot 25 maal meer last van
kleine oogongevallen dan andere werknemers. Alhoewel uit het onderzoek bleek dat
lassen geen effect heeft op het kleurenzicht en dat het gezichtsvermogen even
goed wordt gecorrigeerd als bij anderen, wijzen de medici er toch op dat een
regelmatige controle, waar de lasser tijdig van een eventuele correctie kan
worden voorzien, geen onoverbodige luxe is.
Beroepsernst
Uit het onderzoek blijkt dat goed opgeleide en medisch opgevolgde lassers
zich wel degelijk bewust zijn van de eventuele gevaren die hun beroep kan
meebrengen voor hun ogen. Zij maken dan ook veelvuldig gebruik van de hen
aangereikte persoonlijke beschermingsmiddelen, besteden veel aandacht aan de
verzorging van hun gezichtsvermogen en laten hun ogen (in grote(re) bedrijven al
dan niet door de bedrijfsdokter) regelmatig medisch nazien. M.a.w.
gekwalificeerde lassers met de nodige beroepsernst en die goed medisch worden
opgevolgd hebben minder ongevallen en ondervinden zodoende ook minder gevolgen
op lange termijn. <<
Soudeurs et
accidents du travail
49 pourcent concerne les yeux
Récemment, une étude a été menée en France, auprès des soudeurs. Il en est
ressorti que dans ce secteur d’activités, il y a nettement plus d’accidents
oculaires que dans les autres. Vu les tâches de ces soudeurs, c’est sans doute
une conclusion assez évidente. Toutefois, l’étude a aussi montré qu’à long
terme, les soudeurs qualifiés, bien suivis médicalement, auraient moins
d’accidents avec moins de conséquences.
Bien que près de la moitié des accidents du travail rencontrés par des soudeurs
soient plutôt anodins – les yeux atteints lors du soudage à l’arc, par des
particules de poussière, etc. – la question est de savoir si ces accidents
peuvent avoir des conséquences à long terme. En effet, l’acuité visuelle est
très importante pour les soudeurs, car en soudant, il faut en permanence
effectuer un contrôle visuel.
L’étude
L’étude qui a été effectuée en France porte sur 850 soudeurs professionnels
et 281 aides qui travaillaient dans 13 entreprises différentes. Par ailleurs,
les médecins du travail comme les ophtalmologues ont été impliqués dans l’étude.
Les participants ont dû remplir un formulaire d’enquête en trois parties. Dans
la première partie, qui concernait plutôt le métier de soudeur, les procédés
utilisés, l’exposition et les facteurs plus accablants étaient traités. Dans la
seconde partie de médecine générale, il était question des antécédents, relatifs
aux yeux, tandis que la troisième partie était essentiellement consacrée aux
tests médicaux, Visiotest et Egovision. Les formulaires d’enquête étaient
remplis sous la surveillance des services médicaux.
Bien que l’étude s’adressait avant tout aux soudeurs professionnels qui
travaillent essentiellement dans des entreprises d’une certaine importance,
voire les grandes, les petites et moyennes entreprises ont également participé.
Au total, 1.100 formulaires ont été traités et analysés et ils comprenaient
chaque fois 160 sujets différents. Les soudeurs participants pouvaient être
subdivisés en 70% de soudeurs qualifiés qui passent au moins 75% de leur temps
de travail à souder et qui ont en moyenne 16 années d’expérience. A côté d’eux,
il y avait 18% de soudeurs à temps partiels qui soudent 50 à 75% de leur temps
de travail et enfin il y avait 12% de soudeurs occasionnels, qui soudent moins
de 50% de leur temps de travail.
Parce que les yeux sont importants
L’étude a permis de présenter quelques résultats remarquables qui, en
théorie, ont peu ou pas de lien direct avec le travail de soudure en soi. Ainsi,
il est par exemple apparu qu’avec 14,8% de soudeurs professionnels contre 13,5%
des aides, la diminution de l’acuité visuelle pour la ‘vision de près’ est
plutôt liée à l’âge qu’au travail de soudure. Par contre, on a constaté que 49%
des accidents de travail chez les soudeurs (qui ne sont en général pas trop
graves) sont des accidents oculaires, les obligeants à passer en moyenne deux
fois par an chez le médecin. On a aussi constaté que le temps moyen de
récupération après aveuglement chez les soudeurs, avec un temps moyen de 30
secondes, est près de 50% supérieur que chez les aides, qui ont besoin en
moyenne de 20 secondes de récupération. Toutefois, ce temps de récupération plus
long n’indiquerait pas un lien causal direct, mais serait plutôt un signe de
fonction visuelle déficiente. Lorsqu’un tel accident a lieu, 15% des soudeurs et
des aides pratiquent une automédication en rinçant abondamment les yeux au
collyre. Les médecins interrogés signalent toutefois que, bien que cela démontre
que les soudeurs soignent leurs yeux, cette automédication n’est pas toujours
sans dangers. Selon eux, ce ne serait pas la première fois que les soudeurs
utilisent des produits périmés ou qu’ils ne réalisent pas qu’il peut s’agir
d’une blessure plus grave, qui est liée ou pourrait être liée à leur activité.
Enfin, les soudeurs ont 25 fois plus de problèmes suite à de petits accidents
oculaires que les autres travailleurs. Bien que l’étude ait démontré que souder
n’a aucun effet sur la vision des couleurs et que l’acuité visuelle se corrige
aussi bien qu’auprès des autres personnes, les médecins signalent toutefois
qu’une contrôle régulier, permettant au soudeur de bénéficier à temps des
corrections nécessaire, n’est pas un luxe .
Sérieux professionnel
L’étude montre que les soudeurs bien formés et suivis médicalement sont
conscients des dangers éventuels de leur métier pour leurs yeux. D’ailleurs, ils
utilisent fréquemment les équipements de protection individuelle mis à leur
disposition, il consacrent beaucoup d’attention au soin de leur acuité visuelle
et font contrôler leurs yeux régulièrement par un médecin (dans les entreprises
moyennement grandes à grandes par un médecin d’entreprise). En d’autres termes,
les soudeurs qualifiés, avec le sérieux professionnel nécessaire et qui sont
suivi correctement par un médecin, ont moins d’accidents et ont aussi moins de
problèmes à long terme.<<
|